De Koninklijke juwelen en sieraden van het Huis van Oranje (3)

De fraaiste smaragden en robijnen

Sommige juwelen uit de Nederlandse Koninklijke familie zijn letterlijk bezaaid met smaragden en robijnen. De fraaiste smaragden bevinden zich naar men zegt in de schat van de Turkse sultans in het Topkapi-paleis in Istanbul of in de Iraanse schat.

Briljantvorm

Tot de smaragden uit deze mijn behoort waarschijnlijk ook de lensvormig geslepen steen waarmee keizer Nero (opgeschreven door Plinius) naar de gevechten van de gladiatoren heeft gekeken. De belangrijkste vindplaatsen liggen tegenwoordig in Colombia, Brazilië, in de VS en in Europa in Rusland aan de Tokovajarivier (zijstroompje van de Bolsjoj Reft) ten noordoosten van Jekaterinenburg. Van historische betekenis zijn ook de smaragdafzettingen in het Habach-dal in Oostenrijk, die al ten tijde van de Romeinen bekend waren. Van de overige belangrijke plaatsen van smaragden hoeven enkele vindplaatsen in Afrika genoemd te worden, zoals in Zambia, Zimbabwe, Zuid-Afrika. Ook in Nigeria, Ghana,Tanzania en Namibië. In Azië worden ze gevonden in India, Pakistan en Afghanistan.

Smaragdslijpsel

Bij zeer fraaie stenen wordt het zogenaamde smaragdslijpsel toegepast. Dit is een speciaal trappenslijpsel. Heldere, zuivere stenen worden echter ook in het briljantslijpsel geslepen, minder fraaie stenen worden getrommeld, of als cabuchon (bol geslepen). Smaragden zijn erg broos en gevoelig voor stoten, druk en hitte. Bij temperaturen boven de 700 graden celsius verliezen ze hun kleur. Smaragden zijn niet gevoelig voor de gewone zuren in de huishouding.

Ze worden gewoonlijk verwerkt als solitaire siersteen of samen met diamanten geval in een gouden zetting. Vaak is smaragd troebel door insluitsels. Deze gelden niet als fouten, zolang er niet te veel zijn, maar worden beschouwd als bewijs van echtheid ten opzichte van synthetische stenen en andere imitaties. De vakman noemt ze Jardin (Frans voor ‘tuin’).

Robijnen

De robijn (afgeleid van het Latijnse ruber, “rood”) is een rode edelsteen, een variëteit van het mineraal korund waarin de kleur hoofdzakelijk door chroom wordt veroorzaakt. Robijn heeft de kleur van duivenbloed. Natuurlijke robijnen zijn uitzonderlijk zeldzaam, terwijl kunstmatig vervaardigde exemplaren betrekkelijk goedkoop zijn. Naast de heldere edelsteen robijn bestaat ook de minder heldere halfedelsteen met dezelfde naam.

Sinds de oudheid gewaardeerd

Deze steen wordt al sinds de oudheid gewaardeerd. De oudste schriftelijke bronnen over de winning van robijnen maken melding van groeven in Birma. Vandaar kwamen de stenen via handelswegen naar de hoven en naar de tempels van de oude Egyptenaren en Grieken. In de Middeleeuwen waren robijnen ook geliefd in Rome. Aanvankelijk werden ze bewerkt tot een ovale vorm. De zeer grote en fraaie stenen hebben ook eigen namen.

De robijn werd beschouwd als de levenssteen, die het hart versterkt en kracht teruggeeft. In de oudheid en de Middeleeuwen kende men aan Robijnen magische krachten toe; hij beschermde gelovigen tegen de duivel en tegen de pest. Robijn heeft ook een mythologische betekenis.

De volgende zaken kunnen het product zijn van de bewerking van robijnen: facetslijpsel, cabuchon, gesneden stenen.

Met dank aan www.huisvanoranje.nl

Team Info-web